İnsanlığın sayılarla ve geometrisiyle olan ilişkisinin sanılandan çok daha eskiye dayandığı ortaya çıktı. İsrail’deki İbrani Üniversitesi (Hebrew University) araştırmacıları, Mezopotamya’nın kuzeyinde bulunan 8 bin yıllık çömlek parçaları üzerinde yaptıkları incelemelerde, tarihin en eski matematiksel düşünce izlerine rastladı.
Halaf Kültürü ve Geometrik Desenlerin Şifresi
Bilim insanları, MÖ 6200-5500 yıllarına tarihlenen Halaf kültürüne ait 375 farklı çömlek parçasını mercek altına aldı. Bu antik eserlerin üzerindeki çiçek motiflerinin basit bir süsleme değil, karmaşık bir matematiksel sistemin parçası olduğu anlaşıldı.
İncelemelere göre, çiçek motiflerindeki yaprak sayıları rastgele değil; 4, 8, 16, 32 ve 64 şeklinde ilerleyen geometrik bir dizilime sahip. Bu durum, antik insanların bir daireyi eşit parçalara bölme ve sayıları her adımda iki katına çıkarma gibi bilinçli bir matematiksel mantık yürüttüğünü kanıtlıyor.
Sümerlerden Bile Daha Eski!
Şimdiye kadar bilinen en eski yazılı matematik sistemleri MÖ 3000’li yıllarda Sümerlere dayandırılıyordu. Ancak Halaf kültüründe keşfedilen bu simetri ve sayı düzeni, Sümerlerin 60 tabanlı sisteminden tamamen farklı ve ondan binlerce yıl daha eski.
Keşfin Öne Çıkan Detayları:
-
Bilinçli Matematik: Motifler, rastgele çizimler yerine sistematik bir geometrik dizilim sunuyor.
-
Tarih Kayması: Matematiksel düşüncenin kökenleri, bilinen tarihten çok daha geriye, Mezopotamya’nın derinliklerine çekildi.
-
Yeni Bir Sistem: Kullanılan sayı düzeni, bugüne kadar tanımlanmış hiçbir antik matematiksel yapıya uymuyor.
Araştırmanın tüm detayları prestijli bilim dergisi “Journal of World Prehistory” üzerinden dünyayla paylaşıldı.
Bir Cevap Yaz
